مطالعات اخیر شباهت هایی میان شخصیت حیوانات خانگی و صاحبان آنها پیدا کرده است.
جدید ترین یافته ها نشان می دهد که صاحبان روان رنجور دارای سگ های روان رنجور می باشند.
دلایل وجود یک چنین رابطه ای هنوز نامشخص است اما مطالعات متعددی نشان می دهد که چنین ویژگی های شخصیتی از فرد به حیوان خانگی منتقل می شود.

کیم بروفی ، نویسنده کتاب ملاقات با سگ ها، روانشناس علوم رفتاری و متخصص کار با سگ ها و صاحبان سگ هایی که دارای مشکلات رفتاری هستند، می باشد. از او پرسیدم که آیا سگهایی که به خاطر مشکلات اضطراب و استرس به کلینیک شما مراجعه می کنند، خود دارای صاحبانی عصبی هستند، او پاسخ داد: “بله ، در واقع سگهایی که متعلق به صاحبانی مضطرب می باشند، نسبت به سگ های دیگر به طور میانگین دارای اضطراب و حالت های برانگیختگی روانی بیشتری هستند. ”

و وقتی از کری وستگرت ، نویسنده کتاب سگ هایی که صاحبانی شاد دارند، پرسیدم که آیا سگهای خجالتی و مضطرب دارای صاحبانی مضطرب هستند، او پاسخ داد: “قطعا همینطور است!”. تحقیقات و مشاهدات متعدد بر این موضوع تاکید دارند که میان شخصیت سگ ها و صاحبان آنها شباهت هایی وجود دارد. اولین تحقیق نظام مند در این رابطه مقاله ای در سال ۱۹۹۷ توسط ۲ متخصص آنتروزولوژی (علم بررسی تعاملات رفتاری میان انسان و حیوانات) آنتونی پادبرسک و جیمز سرپل ، به چاپ رسید.

آنها با استفاده از آزمون شخصیت شناسی ۱۶ عاملی کتل که در آن زمان یک آزمون شخصیتی رایج به حساب می آمد، به مقایسه شخصیت صاحبان سگ نژاد کوکر اسپانیل انگلیسی پرخاشگر با صاحبان کوکر اسپانیل غیر پرخاشگر پرداختند. آنها متوجه شدند که صاحبان سگهای پرخاشگر نسبت به صاحبان سگهایی که هیچ گونه سابقه پرخاشگری نداشتند، از لحاظ روانی دارای تنش و بی ثبات بیشتری بوده و افرادی خجالتی و بی انضباط هستند.

پنج عامل بزرگ شخصیتی

طی دو دهه گذشته ، معیار اصلی تحقیقات انجام شده در رابطه با شخصیت انسان ها، پنج عامل بزرگ شخصیتی بوده است. این نظریه تفاوت های فردی در شخصیت انسان ها را به پنج بعد اساسی تقلیل می دهد: ۱. گشودگی نسبت به کسب تجربیات جدید ۲. وظیفه شناسی ۳. برون گرایی ۴. سازگاری ۵. روان رنجوری. امروزه برخی از محققان از ویژگی روان رنجوری با عنوان “هیجان پذیری منفی” و یا “بی ثباتی عاطفی” نیز یاد می کنند و بدین ترتیب افرادی که مضطرب تر هستند، دارای ثبات عاطفی کمتری می باشند.

مطالعات نشان می دهد که افراد عصبی دارای سگ های عصبی هستند.

محققان پس از انجام بیش از دوازده مطالعه به این نتیجه رسیده اند که میان برخی از ویژگی های شخصیتی مرتبط با پنج عامل بزرگ شخصیتی در افراد و نوع رفتار حیوانات خانگی آنها رابطه ای وجود دارد. با این حال ، جدید ترین یافته ها بیشتر بر ویژگی شخصیتی “روان رنجوری” متمرکز هستند. افرادی که در رابطه با عامل روان جوری نمرات بالاتری را کسب می کنند، اغلب احساسات منفی مانند ترس ، احساس گناه ، اضطراب و استرس را تجربه می کنند.

نمونه ای از این یافته های دانشمندان علوم رفتاری

یک تیم تحقیقاتی که رهبری آن را رفتارشناس معروف حیوانات، نیکلاس دودمن بر عهده داشت، به بررسی رابطه میان شدت پنج ویژگی بزرگ شخصیتی در ۱۵۶۴ فرد و ۱۷ رفتار مشکل ساز در حیوانات خانگی پرداختند.سگ های افرادی که از نظر ویژگی “ثبات عاطفی” نمرات پایینی تری را کسب کرده بودند (دارای نمرات روان رنجورخونی بالاتری بودند) دارای ۱۳ مشکل رفتاری بودند که شامل بروز رفتارهای تهاجمی نسبت به صاحبان و سایر سگ ها، ترس ، نگرانی از جلب توجه و جدایی و واق زدن های مداوم می شد.
مطالعه ای در سال ۲۰۲۰ نشان داد که صاحبان سگ هایی که به انسان ها و یا حیوانات دیگر حمله می کردند ، دارای امتیاز روان رنجوری بالاتری نسبت به صاحبان سگ های غیر تهاجمی بودند.
محققان پروژه سگ های خانوادگی در بوداپست و متخصصان آزمایشگاه “سگ باهوش ” وین از صاحبان سگ ها خواستند تا به تکمیل پرسشنامه پنج عامل شخصیتی و همچنین نسخه مربوط به سگ ها بپردازند. در رابطه با پنج ویژگی شخصیتی بزرگ ، صاحبان و سگ های آنها نمرات تقریبا مشابهی را کسب کردند اما نمرات مربوط به روان رنجوری در آنها بسیار به هم نزدیک بود. محققان این احتمال را که بررسی کردند که آیا افراد نگرانی ها و ترس های خود را به حیوانات خانگی خود انتقال می دهند یا نه. آنها همچنین از اعضای خانواده افراد شرکت کننده در آزمون خواستند تا به شخصیت صاحبان و سگ های آنها امتیاز بدهند. باز هم سگهای صاحبانی كه اعضای خانواده آنها در رابطه با عامل روان رنجوری نمرات بالاتری داشتند، نسبت به سگ های دیگر دارای ترس و اضطراب بیشتری بودند.
کاری وستگرت و همکارانش در دانشگاه لیورپول به بررسی میزان گازگرفتی در ۱۲۸۰ خانواده پرداختند. افرادی که در رابطه با مقیاس روان رنجوری امتیاز بالاتری را کسب کرده بودند، به احتمال زیاد در گذشته توسط یک سگ گاز گرفته شده بودند و نسبت به افرادی که چنین تجربه ای را نداشتند، دارای بی ثباتی عاطفی بیشتری بودند.
در تحقیقی در سال ۲۰۱۹ ، محققان دانشگاه ایالتی میشیگان از ۱۶۸۱ فردی که دارای حیوان خانگی بودند خواستند تا پرسشنامه ۵ عامل بزرگ شخصیتی را هم برای خود و هم برای حیوانات خانگی خود تکمیل کنند.حیوانات خانگی افرادی که دارای “هیجان پذیری منفی” بیشتری (اصطلاحی معادل روان رنجوری) بودند، اضطراب و هیجان بیشتر و فرمان پذیری کمتری داشتند.

آیا علت عصبانیت سگ ها صاحبان آنها می باشد؟

پاتریشیا مک کانل ، وبلاگنویس سایت The Other End of the Leash و نویسنده کتابهایی در رابطه با رفتار سگ ها،سوالی را از من پرسید:

“خب ، هال ،کدام یک بر دیگری تاثیر می گذارد، سگ مضطرب و یا صاحب سگ مضطرب؟”

یکی از احتمالات این است که سگها با مشاهده رفتارهای صاحبان خود، دچار اضطراب می شوند و این بدان معناست که افراد مضطرب، استرس خود را به اشکال مختلف به حیوانات خانگی خود منتقل می کنند. با این حال ، محققان اتریشی و مجارستانی به منظور بررسی دقیق تر این احتمال ، افراد داوطلبی را به کار گرفتند و از آنها خواستند تا از نزدیک به مشاهده رفتارهای سگ های مختلف بپردازند.

ممکن است افراد دارای استرس جذب سگ هایی که مضطرب و نیازمند حمایت عاطفی می باشند، بشوند و به آنها به عنوان یک حیوان خانگی نیازمند پناه بدهند. به هر حال ، روانشناسان اجتماعی بر این باورند که افراد مختلف تمایل دارند تا دوستان و شرکای عاشقانه ای با شخصیت های مشابه داشته باشند.

یک احتمال دیگر این است که سگ ها باعث ایجاد تغییرات رفتاری و شخصیتی در صاحبان خود می شوند. زندگی افراد با یک سگ مضطرب ، پرخاشگر و از لحاظ عاطفی ناپایداری ممکن است میزان استرس و اضطراب آنها را افزایش دهد.

به نظر من محتمل ترین حالت این است که افراد روان رنجور تا حدی باعث اضطرب سگ های خود می شوند. به عنوان مثال ، افراد روان رنجور ممکن است در تربیت سگ های خود عملکرد بسیار ضعیفی داشته باشند. جیمز سرپل ، رفتارشناس سگ ها می گوید:

“من قبلاً حدس زده بودم که صاحبان روان رنجور ممکن است درست به مانند والدین هلیکوپتری باشند که با کنترل رفتارها و حرکات سگ های خود مانع از اجتماعی شدن آنها شده و در نتیجه سگ ها در موقعیت های ناآشنا بیشتر دچار اضطراب می شوند.”

او سپس به مطالعه جدیدی که در پرتغال انجام شده بود، اشاره کرد و گفت که ممکن است برای شکل گیری چنین پدیده ای احتمال دیگری نیز وجود داشته باشد: سرایت عاطفی. در واقع، برخی از مطالعات انجام شده، نشان می دهند که سگ ها به احساسات و عواطف انسان ها واکنش نشان می دهند. محققان با بررسی مطالعات صورت گرفته به این نتیجه رسیدند که ویژگی همدلی در سگ ها (یعنی نشان دادن واکنش عاطفی به احساسات صاحبان خود) … ممکن است ارتباط میان اضطراب سگ ها و صاحبان آنها را توضیح دهد.

کیم بروفی روانشناس علوم رفتاری سگ ها معتقد است که فرضیه سرایت عاطفی به ویژه برای برخی از نژادها کاملا منطقی است. او بر این باور است که : “افراد بسیاری از نژادها را تنها به خاطر هوش بالا و ارتباط خوبی که با انسانها دارند، به عنوان حیوان خانگی به سرپرستی قبول می کنند … البته این سگ ها به خاطر جذب حالت های روانی صاحبان خود در معرض خطرهای فراوانی قرار می گیرند.”

من بر این باورم که در این رابطه کاملا حق با دکتر بروفی است.